زیبای سیاه مریخ، راز آبهای گرم میلیاردها سال پیش را فاش میکند!
به نقل از Space.com، دانشمندان شواهدی از جریان آب گرم در گذشته دور مریخ کشف کردهاند که میتواند نشاندهنده وجود شرایط مناسب برای حیات در این سیاره باشد. این شواهد در یک شهابسنگ مشهور مریخی به نام “زیبای سیاه” (Black Beauty) یافت شده است که در سال 2011 در صحرای بزرگ آفریقا (ساهارا) کشف شد. این شهابسنگ حاوی دانهای از زیرکُن به قدمت 4.45 میلیارد سال است که نشانههایی از وجود آب در زمان شکلگیری آن را در خود دارد.
کشف آب در گذشته مریخ
مطالعات تیم دانشگاه کرتین نشان داده که سیستمهای هیدروترمال (جریانهای آب گرم ناشی از فعالیتهای آتشفشانی) ممکن است در 4.45 میلیارد سال پیش بر روی مریخ وجود داشته باشند. این سیستمها، که در زمین برای توسعه حیات ضروری بودند، در مریخ نیز احتمالاً شرایط زیستپذیر را فراهم میکردند. دکتر آرون کاووسی، از محققان این تیم، اظهار داشت که این کشف نشاندهنده وجود آب در دوران اولیه شکلگیری پوسته مریخی است.
نشانههای شیمیایی از وجود آب
دانشمندان با استفاده از روشهای نانوشیمیایی و تصویربرداری پیشرفته، عناصری مانند آهن، آلومینیوم، ایتریم و سدیم را در زیرکُن موجود در این شهابسنگ شناسایی کردند. این عناصر زمانی که این دانه شکل گرفتند به آن اضافه شدهاند، که نشاندهنده حضور آب در دوران فعالیتهای ماگمایی اولیه مریخ است.
آب و مریخ
پیش از این نیز شواهدی از وجود دریاچهها و رودخانههای قدیمی بر سطح مریخ مشاهده شده بود، اما این تحقیق نشان میدهد که آب در مریخ حتی زودتر از آنچه تصور میشد، یعنی در دوره پیش از نوآکیان (دورهای پیش از 4.1 میلیارد سال پیش)، وجود داشته است. این یافتهها بیان میکنند که مریخ در آن زمان احتمالاً دارای جوی بوده که امکان نگهداری آب مایع را فراهم میکرده است.
پایان آبهای مریخ
مریخ میلیاردها سال پیش، به دلیل از بین رفتن جو خود تحت تأثیر تابشهای خورشیدی شدید، آب مایعش را از دست داد. با از دست رفتن جو، آب به صورت بخار به فضا فرار کرد. این فرآیند، مریخ را به سیارهای خشک و بیابانی تبدیل کرد که امروز میشناسیم.
اهمیت کشف جدید
تحقیقات جدید نشان میدهد که آب در مریخ بسیار زودتر از آنچه انتظار میرفت وجود داشته و این شهابسنگ قدیمی نشانههایی از فعالیتهای آبی غنی در پوسته اولیه مریخ ارائه میدهد. این کشف، علاوه بر شواهد زیستی احتمالی، اطلاعات ارزشمندی درباره تاریخچه مریخ در اختیار دانشمندان قرار میدهد.
انتشار پژوهش
این تحقیقات در تاریخ 22 نوامبر 2024 در مجله Science Advances منتشر شده است و به درک بهتر از تاریخ اولیه مریخ کمک میکند.