فرود کاوشگر شکست‌خورده شوروی بر زمین پس از ۵۳ سال در مدار

کاوشگر فضایی ناکام شوروی که قرار بود به سیاره زهره (ونوس) برسد، پس از بیش از پنج دهه گردش در مدار زمین، در روز ۱۰ مه ۲۰۲۵ به زمین بازگشت.

بر اساس اعلام آژانس فضایی روسیه (Roscosmos)، این فضاپیما ساعت ۲:۲۴ بامداد به‌وقت شرقی (۰۶:۲۴ GMT یا ۹:۲۴ به‌وقت مسکو) در اقیانوس هند غرب جاکارتا اندونزی سقوط کرده است. این فقط یکی از برآوردهاست؛ برخی نهادهای دیگر محل سقوط را در خشکی جنوب آسیا یا اقیانوس آرام شرقی تخمین زده‌اند. محل دقیق سقوط هنوز مشخص نیست.


تصویربرداری از سقوط:

جانلوکا ماسی، اخترشناس پروژه Virtual Telescope، توانست تصویری از “Kosmos 482” هنگام عبور از آسمان رم، ایتالیا درست پیش از طلوع آفتاب ۱۰ مه ثبت کند. در این تصویر، کاوشگر به‌صورت ردی شفاف در آسمان دیده می‌شود که به‌سمت پایین و راست می‌رود.


تاریخچه:

“Kosmos 482” بخشی از برنامه‌ی “Venera” شوروی در دهه‌های ۶۰ تا ۸۰ میلادی بود که هدف آن ارسال فضاپیما به زهره بود. این فضاپیما در سال ۱۹۷۲ پرتاب شد، اما به‌دلیل نقص در موشک پرتابگر، به جای خروج از مدار زمین، در یک مدار بیضوی گرفتار شد.

در طول ۵۳ سال گذشته، کشش جو زمین به‌تدریج آن را پایین کشید تا به سقوط امروزش منجر شد.


ابعاد و ویژگی‌ها:

  • قطر: حدود ۱ متر

  • جرم: حدود ۴۹۵ کیلوگرم

  • اگر به‌صورت کامل نسوخته باشد، احتمالاً با سرعت حدود ۲۴۰ کیلومتر بر ساعت به سطح زمین برخورد کرده است.

طبق گفته‌ی مارکو لنگبروک، ردیاب ماهواره‌ای هلندی، در این شرایط، انرژی جنبشی برخورد مشابه یک شهاب‌سنگ ۱۶ تا ۲۲ اینچی خواهد بود.


تصویر تلکسوپی:

تصاویر دیگری از مدار زمین توسط رالف فاندبرگ، ردیاب ماهواره‌ای اهل هلند، گرفته شده که احتمال دارد چتر نجات این فضاپیما باز شده باشد.


مسئله‌ی زباله فضایی:

این سقوط، دوباره نگاه‌ها را به بحران زباله‌های فضایی معطوف کرد.

طبق آمار:

  • روزانه به‌طور میانگین سه قطعه زباله‌ی فضایی بزرگ به زمین بازمی‌گردد.

  • تخمین زده می‌شود بیش از ۱۴,۲۴۰ ماهواره در مدار زمین وجود دارد که ۷,۲۰۰ عدد آن‌ها متعلق به پروژه Starlink اسپیس‌ایکس هستند.

  • پروژه‌هایی مانند Kuiper (آمازون) و دو منظومه‌ی عظیم چینی در حال اضافه شدن هستند که هرکدام شامل هزاران ماهواره خواهند بود.

آژانس فضایی اروپا (ESA) اعلام کرده با افزایش حجم ترافیک فضایی، نرخ بازگشت قطعات به جو زمین نیز افزایش خواهد یافت.


پیامدها:

با وجود اینکه خطر برخورد مستقیم با مناطق مسکونی بسیار کم است، افزایش تعداد ورود دوباره‌ی قطعات به جو زمین، احتمال برخوردهای مخرب را بالا می‌برد.

همچنین نگرانی‌هایی در مورد تأثیر آلودگی ناشی از سوختن این ماهواره‌ها بر لایه اوزون و تغییرات اقلیمی زمین وجود دارد.